家庭關係 kacacayat nu labuay nu luma’.
爺爺baki
奶奶bayi
爸爸ama/wama
媽媽ina
哥哥kakama
弟弟sabama
姊姊kakana
妹妹sabana
請問你們家裡有幾個人？
hani papina ku luma’ay namu?
我們家有爸爸、媽媽、兩個弟弟
luma’ay niyam izaw ku ama, ina, tatusa ku sabama
晨間護理 sananalay a padekuay
你好嗎?
mahica tu
我很好/不太好
kapah tu kaku/ caay kakapah
我是照顧你的護理師
u midiputay tisuwan a padekuay kaku.
你叫甚麼名字
cima ku ngangan nu misu.
有大便嗎?
mutai’ tu haw?
有拉肚子嗎?
mabanic haw?
昨天睡得好嗎？
kapah ku bi’ nacila haw?
食慾好嗎？
kapah ku kan haw?
有沒有舒服一點？
zahkez tu adidi’ haw?
問候、鼓勵或安慰 mipalita, mipaicelang ancaay mihinum.
今天心情怎麼樣?
mahica ku balucu’?
心情很好/不好
kapah ku balucu’/caay kakapah.
今天天氣很好/下雨
kapah/maudad ku demiad ayza.
你好，爺爺/奶奶有哪裡不舒服嗎?
mahica tu Baki/ Bayi i cuwa ku adada’ay isu?
我可以感受到你的痛苦
matapal aku ku adada’ isu.
不要給自己太多煩惱
amana pakalibut tu uzip.
不要給自己太多壓力
amana pakabaket tu uzip.
放輕鬆，不要太緊張
saahemawen, amana kabiyalaw.
加油，你做得很好
saicelangen, kapah ku nikawaw isu.
掛號或門診常用語 pangangan ancaay paising a kamu.
請問你要掛哪一科?
hani i cuwaan ku paazihen nu misu?
要看上午或下午的門診?
apaising tu namalanam ancaay namalahuk
要看哪位醫生?
i cuwaan amisaydan ku paazihen?
有帶健保卡嗎?
sinikelid tu cyen-paw-ka haw?
坐在旁邊等一下
enengan i tapiingan muhalhal.
請進
kapicumud
哪裡感到不舒服？
i cuwa ku utiihay?
有什麼症狀？(頭暈、咳嗽、流鼻涕)
u canan aimelangan? “masinawal ku tangah, mauhuh, sidinget.
這樣會痛嗎？
adada’ mahini haw?
痛的感覺是哪一種？(劇痛、悶痛)
u i cuwaan ku adada’? “talengteng, hananghang”
1分是不痛，10分是非常痛，請問有幾分痛?
cacay a sasulitan caay kaadada’, u tada adada’ay sa cacay a bataan, hani pina a sasulitan ku adada’ay?
持續多久了？
hacica ku katenes nu kalalid?
麻煩你拉起衣服，幫你檢查一下身體
kalibut tisuwan lukicen ku zikuc, edapen kisu mikinsa tu uzip.
聽一下你的呼吸，深呼吸，吐氣
tengilen henay ku hanhan nu misu, labuen ku pihanhan, patahkalen ku bali.
請張開嘴巴
tuwaen ku laway.
你有對食物過敏嗎?
makaway tu kakanen kisu haw?
最後一次看醫生是什麼時候?
nayaan ku sazikuzay a onipaising?
你都在哪裡看病? (醫院/診所)
hatu i cuwa paising kisu? “padekuwan/paisingan”
平常有沒有抽菸/喝酒/吃檳榔
mitabaku tu demiad/mukan tu epah/ mida’dac haw?
要量身高體重及血壓
miditek tu talakaw baket atu izang.
先去做抽血/照X光再回來
ayaw tayza miliizang /misyasing tu X光 kya tayni.
明天要做血液檢查/糞便檢查/X光檢查/心臟檢查/血糖檢查
anucila amikinsa tu izang/mikinsa tu tai’/ mikinsa tu X光/mikinsa tu balucu’/mikinsa tu waneng izang.
檢查結果正常/血糖較高/血壓高/體溫高matatungus ku nikinsaan/talakaw tatu ku waneng izang/talakaw ku izang/akuti’ ku uzip.
要檢查小便/大便
mikinsa tu isi’/tai’.
看完醫生先到櫃檯批價(付錢)，再去拿藥
mamin paising ayaw tayza miasip tu aca“pabeli tu kalisiw”, kya tayza miala tu sapaiyu.
用藥 sasapaiyuan
請問你叫什麼名字?
hani cima ku ngangan nu misu?
有對藥物過敏嗎？
makaway tu sapaiyu haw?
這個是降血壓、降血糖的藥
u sapiselep tu izang, sapiselep tu siwanengay a izang a sapaiyu.
一天吃4次，三餐飯後及睡前服用
cacay a demiad kina sepat mukan tu sapaiyu, namamin mukan tu tuluay a nikan atu ayaw mabi’ mukan tu sapaiyu.
這兩種眼藥水，這瓶滴完5分鐘後再滴那個
uyni tusaay nu mataay a sapaiyu, uyni mamin patila’ tu limaay a saculilan patilaen aca tuyza.
咳嗽糖漿喝完後半小時內不要喝水
namamin mukan tu uhuuhu a sapaiyu pangkiw a tatukian amana pinanum.
吃藥丸可以嗎？還是要吃藥粉的？
kapah mukan tu yaw-wan haw? u amukan tu mamelmelay a sapaiyu.
護理技術 nalimaan nu padekuay
我來幫你抽血?
edapen aku kisu miliizang?
我現在要幫你抽痰，忍耐一下喔
edapen aku kisu milituluhu’ ayza, hemhemen henay yu.
要幫你輸血
edapen kisu paizang.
幫你換一下紗布
edapen kisu paliyun tu sapu.
我幫你拍背、翻身喔
edapen aku mipakpak ku kulul nu misu, belinen ku uzip yu.
要幫你灌腸/導尿/灌食喔
edapen kisu mibanaw tu sawada’ /pasisil tu isi’/pacumud tu kakanen yu.
請把頭/屁股/手/腳抬高
patalakawen ku tangah/udu/lima/kuku’.
感到痛的話要說
anu adada’ pisakamui.
深呼吸，要幫你打針喔
saicelangen muhanhan, aedapen kisu micucuk.
明天要開刀，今天上午/下午要住院
amicici’ anucila, ayza amideku tu namalanam/namalahuk.
晚餐吃完以後不要吃東西及喝水
namamin malabi amana pukan tu tuud atu nanum.
要換上手術衣，請把內衣褲都脫掉
apaliyun tu sapicici’ a zikuz, lepusen amin ku labuay a ziku atu calaped.
如果有戴假牙、項鍊、戒指，請拿下來
anu sipacebaay a ngipen, udu’, tatamus, alaen patasasa.
手術完，要等排氣後才能吃東西喔
mamin micici’, muesus tu kya kapah mukan tu tuud yu.
衛教 pasubana’
少喝酒/抽菸
adidi’en ku nikan tu epah/tabaku.
少吃檳榔
adidi’en ku pida’dac.
要多喝水
yadahen ku pinanum.
剛出院回家要多休息
namakay padekuwan taluma’ kapihibang tu.
定期要回診拿藥
nihecekan tu demiad taising miala tu sapaiyu.
要多運動
kapiundu tu.
先坐在床上一下下，再慢慢下床
kapueneng henay i kakabi’an, tya haymaw han mudebu i kakabi’an.
起床時要使用拐杖
mulekal sa kasicingkul.
不要吃太鹹/太甜
amana kapukan tu aheciday/sicedamay.
如果皮膚很乾，記得擦乳液
anu maacak ku banges, kateneng misisit tu zu-i
如果一直拉肚子，先不要吃東西
anu mabanic tu, ayaw amana pukan tu tuud.